Neurofeedback richt zich direct op hersenpatronen en biedt daarmee een andere aanpak dan praattherapie of medicatie bij ADHD. Waar medicijnen symptomen onderdrukken en gedragstherapie zich richt op aangeleerde strategieën, traint neurofeedback het brein om zelf stabielere patronen te ontwikkelen. Dit leidt onder de juiste omstandigheden tot blijvende effecten zonder de bijwerkingen die medicatie vaak met zich meebrengt. Voor veel mensen met ADHD of ADD is het een waardevolle aanvulling of een alternatief als andere behandelingen onvoldoende helpen. Maar welke keuze past het beste bij jouw situatie?
Hoe werkt neurofeedback bij ADHD en ADD?
Bij neurofeedback bij ADHD en ADD worden sensoren op het hoofd geplaatst om hersenactiviteit te meten. Deze activiteit wordt realtime zichtbaar gemaakt op een scherm, vaak in de vorm van een spel of video. Wanneer je brein een gewenst patroon laat zien, krijgt het een beloning via beeld of geluid. Zo leert je brein stap voor stap een rustiger of geconcentreerder patroon aan.
Bij ADD, waarbij onoplettendheid centraal staat, wordt vaak gewerkt aan het verminderen van langzame hersengolven. Bij ADHD met hyperactiviteit richt de training zich op het versterken van bepaalde frequenties die helpen bij zelfregulatie. Een EEG-meting brengt in kaart welke aanpak nodig is. De training zelf gebeurt zonder elektrische impulsen of medicatie. Het brein traint zichzelf.
Een gemiddeld traject bestaat uit ongeveer achttien tot vijfentwintig sessies. Veel mensen merken al na tien sessies verschil. Ze slapen beter, concentreren zich makkelijker of ervaren meer rust in het hoofd. Neurofeedback is geschikt voor kinderen vanaf zes jaar. Ook volwassenen die jarenlang worstelen met ADHD-klachten maken gebruik van deze methode.
Medicatie werkt snel maar vraagt doorlopend gebruik
Medicijnen zoals methylfenidate verminderen ADHD-symptomen vaak snel. Ze zorgen ervoor dat neurotransmitters langer actief blijven in de hersenen, waardoor concentratie en impulsbeheersing verbeteren. Het effect is vaak direct merkbaar, maar verdwijnt zodra het middel uitwerkt.
Medicatie blijft continu nodig om symptomen onder controle te houden. Daarnaast treden bij een deel van de gebruikers bijwerkingen op zoals slaapproblemen, verminderde eetlust of hoofdpijn. Voor sommige mensen wegen de voordelen op tegen deze nadelen. Voor anderen niet.
Neurofeedback vraagt meer geduld en een langere investering in tijd. De effecten houden vaak aan na afloop van het traject. Dat komt doordat het brein geleerde patronen vasthoudt, zonder dat er dagelijks een pil nodig is. Voor mensen die medicatie willen vermijden of verminderen, maakt dat een belangrijk verschil.
Cognitieve gedragstherapie leert vaardigheden aan
Cognitieve gedragstherapie helpt bij het herkennen van negatieve gedachten en gedragspatronen. Ook ondersteunt het bij het veranderen ervan. Bij ADHD richt deze vorm van therapie zich vaak op plannen. Daarnaast besteedt ze aandacht aan organiseren. Ook het omgaan met impulsiviteit komt aan bod. Je leert manieren om beter te functioneren in je dagelijks leven.
Deze aanpak is waardevol. Ze werkt vooral op gedragsniveau. Je brein zelf verandert er minder direct door. Bij neurofeedback ligt de focus juist op het trainen van hersenactiviteit. Dat traint het brein om van nature anders op prikkels te reageren. Beide methoden sluiten elkaar niet uit. Neurofeedback stabiliseert de hersenen. Gedragstherapie helpt om dat te vertalen naar praktische vaardigheden.
Onderzoek toont aan dat neurofeedback vergelijkbare kortetermijneffecten heeft als cognitieve gedragstherapie. Op lange termijn blijven de effecten van neurofeedback vaak beter hangen. Neurofeedback biedt een nuttige aanvulling voor mensen bij wie standaardtherapie onvoldoende werkt.
Wanneer kies je voor neurofeedback?
Neurofeedback is een goede optie in verschillende situaties. Medicatie werkt niet bij iedereen. Sommige mensen willen geen medicatie gebruiken. Bij anderen geeft medicatie te veel bijwerkingen. Ook passend is neurofeedback wanneer je al langere tijd therapie volgt. Je worstelt nog steeds met concentratie, overprikkeling of emotieregulatie. Bij kinderen biedt het een zachte, medicatievrije aanpak. Deze aanpak werkt door op school of thuis.
Voordat een traject start, vindt eerst een uitgebreide intake plaats. Meestal volgt ook een EEG-meting. De behandelaar bekijkt of er een disbalans in hersenactiviteit zichtbaar is. Training beïnvloedt zo’n disbalans. Blijkt dit niet het geval? Dan zetten we neurofeedback niet in. We kijken dan samen naar een andere aanpak die beter aansluit.
Voor volwassenen met ADD ondersteunt neurofeedback het langer volhouden bij werk of studie. Voor jongeren met ADHD brengt het rust in drukke omgevingen. Niet iedereen reageert even sterk op de training. Gemiddeld reageert zeventig tot tachtig procent positief op de training.
Combineren van behandelingen
In de praktijk combineren behandelaren vaak verschillende therapieën. Neurofeedback therapie vult behandelaren bijvoorbeeld aan met psycho-educatie, gedragstherapie of EMDR. Welke combinatie passend is, hangt af van de klachten en hulpvraag. Een behandelplan op maat sluit aan bij jouw specifieke situatie.
Neurofeedback stabiliseert hersenactiviteit. Gedragstherapie richt zich op strategieën voor het dagelijks leven. Bij trauma of angst zetten behandelaren EMDR in. Bij stress of overbelasting werken behandelaar en cliënt samen aan ontspanning en slaap. Veranderingen in het brein werken daardoor beter door in gedrag en functioneren.
Tijdens het traject bespreken we de voortgang regelmatig. Neurofeedback slaat goed aan? Dan bouwen we de training af. Sommige mensen kiezen daarna voor een onderhoudssessie. Dit is bijvoorbeeld één keer per half jaar. Zo bewaken ze de stabiliteit. Dit is vooral handig bij langdurige of terugkerende klachten.
Wat kun je verwachten van een neurofeedbacktraject?
Mensen merken vaak eerst veranderingen in slaap en rust. Ze slapen beter en ervaren meer rust in het hoofd. Ontspanning wordt makkelijker. Het gevoel van overprikkeling neemt af. Concentratie en aandacht verbeteren meestal na tien tot vijftien sessies. Dat verschilt per persoon.
Meerdere factoren bepalen hoe snel en hoe sterk je resultaat ervaart. Bij langdurige klachten heeft het traject meer tijd nodig. Bij jonge kinderen gaat het soms sneller. Hun brein is nog flexibeler. Volwassenen merken vaak na twee tot drie maanden duidelijke effecten.
Er zijn nauwelijks bijwerkingen. In de beginfase treedt soms wat vermoeidheid op. Het brein went aan de training. Deze vermoeidheid is meestal kortdurend. Neurofeedback gebruikt geen elektrische of magnetische impulsen. Het is een veilige methode zonder invasieve ingrepen.
Persoonlijke begeleiding maakt het verschil
Bij Brein & Welzijn start elk neurofeedbacktraject met een uitgebreide intake. Ook voeren we een EEG-meting uit. We bekijken of neurofeedback passend is. We bepalen hoe we de training het beste inrichten. Een psycholoog of orthopedagoog verzorgt de begeleiding. We kijken naar hersenactiviteit. Ook kijken we naar jouw dagelijks functioneren en de context waarin je klachten speelt.
Maatwerk zorgt ervoor dat de aanpak echt bij jou past. Soms is een combinatie van neurofeedback en andere therapievormen het meest effectief. Soms volstaat neurofeedback. Soms blijkt uit de intake dat een andere weg beter aansluit bij wat je nodig hebt.
Mensen met ADHD of ADD worstelen met medicatie. Anderen twijfelen over therapie. Weer anderen zoeken een andere manier om grip te krijgen op hun klachten. Neurofeedback biedt voor hen een wetenschappelijk onderbouwde en persoonlijke aanpak. Het geeft rust. Het brengt balans terug. Het verbetert het dagelijks functioneren. Je blijft niet afhankelijk van pillen of vaste gesprekken. Wil je meer weten over neurofeedback voor jouw situatie? Neem contact op voor een vrijblijvend kennismakingsgesprek.
